NIRAS - Ontmanteling

Door de publicatie van de wet van 11 januari 2001 en van het koninklijk uitvoeringsbesluit van 16 oktober 1991, werd NIRAS betrokken bij het beheer van de declassering van de nucleaire installaties op Belgisch grondgebied. Ze is tevens belast met de uitvoering van de eigenlijke ontmantelingsprogramma's voor rekening van de exploitanten die erom verzoeken.

De declassering omvat alle operaties die het mogelijk maken een installatie te schrappen uit de lijst van installaties die als nucleair zijn geklasseerd, omdat ze geen enkel radiologisch risico meer vormt. Zolang ze in deze lijst staan, zijn ze immers onderworpen aan specifieke verplichtingen en wettelijke controles.

Deze operaties zijn administratief en technisch. De administratieve operaties omvatten onder andere de uitwerking van ontmantelingsplannen en het verkrijgen van vrijgavevergunningen (vergunningen voor het stopzetten van de reglementaire radiologische controle) van het Federaal Agentschap voor Nucleaire Controle (FANC). De technische operaties omvatten onder andere de volgende operaties:

•	de ontsmetting van de installaties (activiteiten om de besmetting te verminderen of elk spoor ervan te verwijderen);
•	de ontmanteling van de installaties (geheel van demontage-, versnijdings- en afbraakactiviteiten om de besmette en/of geactiveerde materialen en structuren te verwijderen);
•	het beheer van het radioactieve afval dat uit al deze activiteiten voortkomt.

Al deze activiteiten, waarbij de veiligheid van de operatoren en van de betrokken installaties en sites primeert, hebben tot doel de overblijvende radioactiviteit terug te brengen tot een niveau dat het mogelijk maakt de installatie vrij te geven voor onbeperkt gebruik. Sinds 2001 volgt NIRAS de vrijgavecriteria van het koninklijk besluit van 20 juli 2001 dat de bevoegdheden van het Federaal Agentschap voor Nucleaire Controle bepaalt (zie tekst op de website van het FANC).

Waar staan we vandaag?

België heeft veel ervaring opgedaan inzake declassering, onder meer dankzij de ontmanteling van een aantal installaties van de voormalige EUROCHEMIC-opwerkingsfabriek op site 1 van Belgoprocess in Dessel.

Ook andere ontmantelingswerkzaamheden zijn aan de gang. Begin 1998 werd gestart met de ontmanteling van een dertigtal oudere nucleaire installaties of gebouwen op site 2 van Belgoprocess in Mol. In december 2002 waren acht van deze installaties ontmanteld. De ontmantelingswerkzaamheden op deze site zouden gedurende enkele tientallen jaren voortduren.

EUROCHEMIC

(Voor meer informatie, zie de website van Belgoprocess)

Op de site van het SCK·CEN, die zich eveneens in Mol bevindt, wordt het ontmantelingsproject van de proefreactor BR3 (Belgian Reactor 3) voortgezet. Dit project, dat begonnen is in 1989, is het eerste ontmantelingsproject van een drukwaterreactor in Europa. Het einde van de werkzaamheden is gepland in 2009. De volledige ontmanteling van de BR3-reactor zal het bewijs leveren dat dergelijke projecten vandaag de dag uitvoerbaar zijn. Op termijn zouden de gebruikte technieken toegepast kunnen worden voor de ontsmetting en ontmanteling van de commerciële Belgische kernreactoren.

(Voor meer informatie, lees ACTUA nr. 40)

Belgian Reactor 3

De declassering van de Belgische nucleaire installaties is de belangrijkste bron van radioactief afval die NIRAS in de toekomst zal moeten beheren (zie daarover onze rubriek "inventaris"). Daarbij heeft België resoluut gekozen voor een strategie die de hoeveelheden radioactief afval geproduceerd tijdens de ontmantelingswerkzaamheden zo klein mogelijk houdt. Dit gebeurt door uitgebreide ontsmetting en door recyclage van de ontsmette materialen. Daardoor verwacht NIRAS dat ongeveer 3% van het totale volume materiaal dat op een nucleaire site aanwezig is, uiteindelijk als radioactief afval beheerd zal moeten worden.

Voor meer informatie over de toestand in de Europese Unie:
The European Commission Website on Decommissioning of Nuclear Installations

Je vindt niet wat je zoekt? Stel ons je vragen of geef je commentaar.